Ποια κοινωνική συνοχή

Του ΚΩΣΤΑ ΣΚΗΝΙΩΤΗ*

Όλο και περισσότερο ακούμε το τελευταίο διάστημα ευχές και προσδοκίες για κοινωνική συνοχή. Πολύ περισσότερο μάλιστα ακούμε από τους κυβερνώντες συχνά ότι η κοινωνική συνοχή αποτελεί εκτός από στόχο και αναγκαιότητα.
Είναι φανερό ότι σε αυτή τη φράση, είναι διαφορετικό το περιεχόμενο που δίνει ο καθένας. Ποια είναι η κοινωνική συνοχή, μεταξύ αυτών που αποφασίζουν τα βάρη και μεταξύ αυτών που τα επωμίζονται; Κοινωνική συνοχή ανάμεσα στους έχοντες και τους μη έχοντες, στους κατέχοντες και τους μη κατέχοντες;
Υπάρχουν μερικά αδιάψευστα και αδιαφιλονίκητα στοιχεία τα οποία συνοψίζουν και στοιχειοθετούν μια εξαιρετικά ζοφερή κατάσταση για τον κόσμο της εργασίας, τους συνταξιούχους και τους νέους.
Το 13% του ενεργού πληθυσμού, δηλαδή πάνω από 500.000 άνθρωποι, αυτή τη στιγμή δεν έχει κανένα εισόδημα από πουθενά.
Άλλο ένα 15% περίπου, δηλαδή πάνω από 620.000 άνθρωποι, σήμερα ζει με μηνιαίο εισόδημα στην οικογένεια από 300 έως 550 ευρώ.
Δηλαδή, το 28% του ενεργού πληθυσμού αυτής της χώρας είναι σήμερα κάτω από το όριο της απόλυτης φτώχειας.
Σε αυτό το ποσοστό πρέπει να προστεθεί άλλο ένα 20%, το οποίο επεκτείνεται με γρήγορους ρυθμούς και το οποίο ζει σήμερα με οικογενειακά εισοδήματα από 1.000 έως 1250 ευρώ μηνιαίως, δηλαδή βρίσκεται στο όριο αυτού που λέμε σχετική φτώχεια.
Αυτή τη στιγμή που μιλάμε, στον ιδιωτικό τομέα με βάση τις περικοπές, την ελαστική εργασία, τη μερική απασχόληση, οι εργαζόμενοι έχουν χάσει με βάση τα εισοδήματα του 2009 το 60% του εισοδήματός τους. Οι εργαζόμενοι στο δημόσιο έχουν χάσει επτά μισθούς. Οι εργαζόμενοι στον στενό κρατικό τομέα έχουν χάσει έξι μισθούς. Οι εργαζόμενοι στις εισηγμένες έχουν χάσει 5 μισθούς.
Σήμερα σε κάθε σπίτι, κάθε μέρα, φθάνει ο ταχυδρόμος φέρνοντας μαζί του μια θύελλα από φόρους, από έκτακτες πληρωμές, από χαράτσια. Ο μήνας Δεκέμβρης που έρχεται, αντί για μήνας Χριστουγέννων θα είναι μήνας ενός πραγματικού Γολγοθά.
Οι άνεργοι πλέον ξεπερνάνε το 1,2 εκατομμύρια ανθρώπους.
Με αυτές τις συνθήκες να υπάρχουν σήμερα, ποια είναι η κοινωνική συνοχή για την οποία μας μιλάνε οι κυβερνώντες; Ποια είναι η χώρα την οποία δηλώνουν ότι προσπαθούν να σώσουν, απευθυνόμενοι στο 50% ενός ενεργού πληθυσμού ο οποίος στην πραγματικότητα είναι στη σκιά; Το μεγαλύτερο μέρος αυτού του ενεργού πληθυσμού νιώθει ότι δεν έχει χώρα.
Η κατάσταση αυτή φυσικά έχει πανευρωπαϊκά και παγκόσμια χαρακτηριστικά.
Στην Ευρώπη οι άνεργοι έχουν ξεπεράσει τα 25 εκατομμύρια.
Στην Αμερική πάνω από 20 εκατομμύρια είναι οι άνεργοι και 18 εκατομμύρια άνθρωποι γυρίζουν ψάχνοντας στα σκουπίδια.
Το 4% του παγκόσμιου πληθυσμού κατέχει πλούτο ίσο με αυτόν του 96%.
Κάθε μέρα πάνω από 20.000 παιδιά πεθαίνουν στον πλανήτη από έλλειψη τροφής, φαρμάκων, νερού.
Πάνω από 400 εστίες μικρών ή μεγαλύτερων πολέμων σε ολόκληρο τον πλανήτη στέλνουν στον θάνατο νεολαίους και αφήνουν μικρά παιδιά ανάπηρα.
Η μαύρη εργασία, η παιδική καταναγκαστική εργασία, το trafficking, τα ναρκωτικά αποτελούν μάστιγες που χρησιμοποιούνται από το Σύστημα ως μια ουσιαστική μορφή καταστολής και καταπίεσης.
Τις τελευταίες δεκαετίες έχει κυριαρχήσει η πιο σκληρή πλευρά της νεοφιλελεύθερης αστικής τάξης, συντηρητικοί Ευαγγελιστές, πολεμολάγνοι, μέλη των πιο σκληρών λεσχών, αυτών που ο Αμερικανός σκηνοθέτης Μορν ονόμασε λέσχες των ηλιθίων.
Σκοπός και στόχος τους είναι να καταστρέψουν κυριολεκτικά τον κόσμο της εργασίας. Δεν θα διστάσουν φυσικά να καταστρέψουν και ένα τμήμα του κεφαλαίου, προσδοκώντας τη διατήρηση των κερδών τους και τη συνέχιση του συστήματός τους.
Είμαστε μπροστά σε μια σκληρή δομική κρίση του καπιταλισμού, και η μόνη πραγματική και ουσιαστική απάντηση είναι η σοσιαλιστική προοπτική για την παγκόσμια κοινωνία. Το αίτημα αυτό προβάλλει ως αδήριτη παγκόσμια και διαρκής ανάγκη.

* Ο Κώστας Σκηνιώτης είναι ποιητής, μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών