Τρίτη, 18 Απριλίου 2017

Είναι συμβατές με τα κριτήρια της ΕΕ οι συνταγματικές αλλαγές στη Τουρκία;

του Νίκου Ανδρουλάκη

Με ερώτηση του προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ύπατη Εκπρόσωπο και Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κα. Federica Mogherini, ο Ευρωβουλευτής κ. Νίκος Ανδρουλάκης θέτει το ζήτημα της συμβατότητας των συνταγματικών αλλαγών στην Τουρκία, καθώς και του τρόπου διεξαγωγής του δημοψηφίσματος, με το ευρωπαϊκό δίκαιο.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης
Την Κυριακή 16 Απριλίου 2017, η Τουρκία διεξήγαγε δημοψήφισμα για την έγκριση ενός ιδιότυπου Προεδρικού συστήματος.
Ειδικότερα, ανησυχία προκαλούν οι προβλέψεις του άρθρου 116 που παρέχει τη δυνατότητα στον πρόεδρο να διαλύει την Εθνοσυνέλευση αποκλίνοντας από το προεδρικό μοντέλο και τη σύμφυτη με αυτό διάκριση των εξουσιών. Προβληματισμό επίσης προκαλεί το ενδεχόμενο σκόπιμης χρήσης του συγκεκριμένου άρθρου ώστε να εξασφαλίζει ιδεολογικοπολιτική ομοιογένεια ανάμεσα στην εκτελεστική και τη νομοθετική εξουσία. Η ομοιογένεια πλήττει την πεμπτουσία του προεδρικού συστήματος, που είναι η ύπαρξη θεσμικών αντίβαρων, καταργώντας ουσιαστικά την αρχή διάκρισης των εξουσιών.
Επισημαίνεται επίσης ότι η προεκλογική εκστρατεία διεξαχθεί υπό καθεστώς έκτακτης ανάγκης, με πολλούς βουλευτές στην φυλακή και με περιορισμένη πρόσβαση στα ΜΜΕ των υποστηρικτών του «Όχι».
Επιπρόσθετα, σύμφωνα με τον ΟΑΣΕ: «το δημοψήφισμα δεν ανταποκρίθηκε στα πρότυπα του Συμβουλίου της Ευρώπης. Το νομικό πλαίσιο ήταν ανεπαρκές ώστε να εξασφαλίσει μια πραγματικά δημοκρατική διαδικασία.»
Ερωτάται η Επιτροπή:
- Είναι συμβατές οι συνταγματικές αλλαγές της Τουρκίας με το καθεστώς μιας υπό ένταξη χώρας στην ΕΕ;
- Είναι συμβατή με το Άρθρο 2 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα κριτήρια της Κοπεγχάγης η κατάργηση της διάκρισης των εξουσιών;
- Θεώρει ότι η προεκλογική εκστρατεία και οι συνθηκες διεξαγωγής του δημοψηφίσματος πληρούν τα κριτήρια αμεροληψίας της δημοκρατικής διαδικασίας;